Kleine goede doelen houden oog voor menselijkheid

‘Als je de allerarmsten wilt bereiken, moet je een extra stap zetten. Doe die extra stap, ga dan zitten en luister en praat met de mensen. En maak het beleid weer menselijk en lees Paulo Freire nog maar eens.’ Dat was de samengestelde ‘panelboodschap’ die Betty de Gaay Fortman, Anika Altaf, Sophie Kibuywa en Jacques Mevis de honderden PI meegaven op de Wilde Ganzen-Partindag op 9 oktober. Kleine goede doelen kunnen het verschil maken, want zij houden oog voor menselijkheid. 

Armoede is meer dan geen geld hebben, het is ook sociale uitsluiting. En dat maakt dat arme mensen zich vaak geen mens voelen. Dat blijkt uit het onderzoek dat Anika Altaf (Afrika Studiecentrum) deed in Ethiopië, Benin en Bangladesh. Ze vertelde over de vele bijzondere ontmoetingen. In haar boek The Many Hidden Faces of Extreme Poverty concludeert ze dat bijna alle ontwikkelingsorganisaties falen om de meest arme mensen te bereiken met ontwikkelingshulp. Gelukkig kan dat wel.

Allereerst praat met degenen om wie het gaat en ken de context. Betrek de lokale elites en de gemeenschap bij je activiteiten en stem je activiteiten af met andere organisaties in jouw werkgebied. Versterk elkaar. Maar bovenal, wees ervan bewust dat welzijn over meer gaat dan materiële aspecten. Vergeet de relationele en mentale aspecten niet. Het gaat om mensen.

En dat is ook wat Sophie Kibuywa (Decese) het publiek meegeeft: “Als je wilt begrijpen hoe je de allerarmste mensen kan ondersteunen, zoek ze dan op. Loop verder, voorbij de eerste heuvel, eet met ze, dans met ze, bid met ze, werk met ze op het veld, blijf bij ze zodat het vertrouwen en wederzijds begrip groeit. Stap net als ik in de voetsporen van de Braziliaanse pedagoog Paulo Freire. Geef mensen de mogelijkheid hun eigen leven vorm te geven.” Want zoals Betteke de Gaay Fortman (Friendship Nederland) stelt: ‘Je kunt mensen niet ontwikkelen – mensen ontwikkelen zichzelf.’

En volgens Jacques Mevis (4de Pijler) zijn PI daarbij al op de goede weg: “Als particuliere initiatieven en hun partners de mensen in al hun waardigheid willen ondersteunen, dan dragen ze van onderop bij aan de realisatie van de rechten van mensen.” Marre Adu Ampong (Adamfo Ghana) verwoordde het zo: ‘Kleine goede doelen houden oog voor menselijkheid in de internationale samenwerking. Zij zijn degenen die nog de tijd nemen om naast iemand te zitten, met iemand te eten, te huilen en te lachen. En dát is hoe je de allerarmsten bereikt.’

 

Tekst: Yvonne van Driel
Foto: Stichting Elimu Mount Elgon